چک‌لیست سفارش PCB و فایل‌های لازم برای ساخت برد مدار چاپی

چک‌لیست سفارش PCB؛ قبل از ساخت برد مدار چاپی چه فایل‌هایی آماده کنیم؟

تبدیل یک طرح الکترونیکی به برد قابل تولید فقط با ارسال تصویر شماتیک انجام نمی‌شود. کارخانه برای ساخت صحیح PCB به مجموعه‌ای از فایل‌های استاندارد و توضیحات فنی نیاز دارد. هرچه اطلاعات سفارش کامل‌تر باشد، احتمال برداشت اشتباه، تأخیر و هزینه دوباره‌کاری کمتر خواهد شد.

فایل Gerber؛ نقشه اصلی ساخت PCB

Gerber مجموعه‌ای از فایل‌هاست که اطلاعات هر لایه برد را جداگانه در اختیار سازنده قرار می‌دهد. لایه مس بالا و پایین، سولدرمسک، سیلک، خمیر قلع و شکل نهایی برد از جمله اطلاعاتی هستند که معمولاً در این خروجی قرار می‌گیرند. در بردهای چندلایه، لایه‌های داخلی نیز باید با نام‌گذاری روشن تحویل داده شوند.

پیش از فشرده‌سازی فایل‌ها، آن‌ها را با Gerber Viewer باز کنید. نوشته‌های سیلک، جهت برد، محل پدها و ابعاد مکانیکی را بررسی کنید. بهتر است فقط نسخه نهایی فایل‌ها در پوشه سفارش قرار داشته باشد تا اپراتور بین خروجی‌های قدیمی و جدید دچار اشتباه نشود.

برای آشنایی با گزینه‌های تولید و ثبت سفارش می‌توانید صفحه ساخت و سفارش برد مدار چاپی PCB را بررسی کنید.

فایل Drill چه اطلاعاتی دارد؟

فایل NC Drill محل و قطر سوراخ‌ها را مشخص می‌کند. سوراخ‌های متالیزه برای پایه قطعات و Viaها با سوراخ‌های غیرمتالیزه مکانیکی تفاوت دارند. اگر نرم‌افزار طراحی این دو گروه را جدا صادر می‌کند، فایل‌ها را با نام مشخص تحویل دهید. واحد اندازه‌گیری و فرمت مختصات نیز باید با خروجی Gerber سازگار باشد.

Board Outline را فراموش نکنید

شکل نهایی برد باید در یک لایه مشخص و بسته رسم شود. خطوط تکراری، باز یا هم‌پوشان ممکن است هنگام برش مشکل ایجاد کنند. اگر برد دارای شیار داخلی، بریدگی، لبه منحنی یا پنل خاص است، ابعاد آن را در نقشه مکانیکی نیز مشخص کنید.

مشخصات فنی سفارش

فایل‌ها به‌تنهایی همه تصمیم‌های تولید را مشخص نمی‌کنند. موارد زیر را همراه سفارش اعلام کنید:

  • تعداد و تیراژ موردنیاز
  • ابعاد نهایی و تعداد لایه‌ها
  • ضخامت PCB و ضخامت مس
  • جنس برد، مانند FR-4
  • رنگ سولدرمسک و رنگ چاپ سیلک
  • نوع پوشش سطح، مانند HASL یا ENIG
  • حداقل عرض ترک و فاصله مسیرها
  • قطر کوچک‌ترین سوراخ
  • نیاز به تست الکتریکی
  • نحوه پنل‌سازی و محل V-Cut یا Mouse Bite

BOM و Pick and Place چه زمانی لازم هستند؟

برای ساخت PCB خام معمولاً Gerber و Drill کافی‌اند؛ اما اگر سفارش شامل مونتاژ نیز باشد، فهرست قطعات یا BOM ضروری است. BOM باید مقدار، تعداد، پکیج و ترجیحاً شماره فنی سازنده را مشخص کند. فایل Pick and Place نیز مختصات مرکز قطعات، زاویه چرخش و سمت نصب را ارائه می‌دهد.

یک Assembly Drawing خوانا کمک می‌کند جهت دیودها، آی‌سی‌ها، LEDها و کانکتورها بدون ابهام کنترل شود. مغایرت میان BOM، فوت‌پرینت و فایل مختصات باید پیش از شروع تولید برطرف شود.

کنترل DRC و قابلیت ساخت

قبول‌شدن طرح در نرم‌افزار به معنی قابل‌ساخت‌بودن قطعی آن نیست. قوانین DRC را مطابق توان سازنده تنظیم کنید و فاصله مس تا لبه برد، قطر Via، حلقه مسی اطراف سوراخ و فاصله سیلک از پد را بررسی کنید. برای بردهای حساس، بررسی مهندسی DFM پیش از تولید انبوه می‌تواند بسیاری از مشکلات را زودتر آشکار کند.

نمونه‌سازی پیش از تولید انبوه

در پروژه جدید بهتر است ابتدا تعداد محدودی PCB ساخته و مونتاژ شود. تست عملکرد، اندازه مکانیکی، محل کانکتورها، مدیریت حرارت و دسترسی برای پروگرام و تعمیر روی نمونه واقعی انجام می‌شود. پس از تأیید نمونه، فایل‌ها را با شماره نسخه مشخص بایگانی کنید تا همان خروجی برای تیراژ بعدی استفاده شود.

جمع‌بندی

یک سفارش دقیق شامل Gerber نهایی، فایل Drill، شکل بسته برد و مشخصات روشن تولید است. اگر مونتاژ هم نیاز دارید، BOM، Pick and Place و نقشه مونتاژ را اضافه کنید. کنترل فایل‌ها با Viewer و ساخت نمونه اولیه، دو اقدام ساده اما مؤثر برای کاهش خطا و تحویل سریع‌تر PCB هستند.